legal_solutions_skarga_paulianska

Ochrona wierzyciela w razie niewypłacalności dłużnika

legal_solutions_skarga_paulianska
 
Klienci Legal Solutions często zwracają się do Naszego Zespołu z pytaniem, co zrobić w sytuacji, gdy nasz dłużnik zawarł umowę bądź dokonał takiej czynności prawnej z osobą trzecią, która uniemożliwia nam skuteczne dochodzenie od niego należności.

Polska regulacja wychodzi naprzeciw temu problemowi i kształtuje instytucję tzw. skargi pauliańskiej.
Gdy dłużnik dokonuje czynności prawnej z pokrzywdzeniem wierzyciela, wskutek której osoba trzecia uzyskała jakąś korzyść majątkową, wierzyciel może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego. Jest to możliwe, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.

Czynność dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzyciela, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.
 
W tej kwestii obowiązują bardzo istotne domniemania prawne.
 
Po pierwsze, gdy dłużnik dokonuje w/w czynności z osobą będąca z nim w bliskim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela. Świadomość pokrzywdzenia wierzyciela jest domniemywana także gdy dłużnik dokonał czynności z przedsiębiorcą, z którym utrzymuje stałe stosunki gospodarcze.

Istotna regulacja dotyczy także sytuacji, gdy czynność prawna dla nas krzywdząca miała charakter nieodpłatny. Wtedy też wierzyciel może żądać uznania czynności za bezskuteczną zawsze, chociażby osoba, która uzyskała korzyść nie wiedziała i nawet przy zachowaniu należytej staranności nie mogła się dowiedzieć, że dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzyciela.
 
W jaki sposób chronić swoje prawa?
 
Uznanie za bezskuteczną czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli następuje, w głównej mierze, poprzez złożenie pozwu w sądzie.

Roszczenie takie przedawnia się z upływem 5 lat od daty czynności, wskutek której doszło do pokrzywdzenia.
W sytuacji, gdy czynność dokonana przez dłużnika zostanie uznana za bezskuteczną, wierzyciel może, z pierwszeństwem przed innymi wierzycielami osoby trzeciej, zaspokoić się z przedmiotów majątkowych, które wskutek czynności uznanej za bezskuteczną wyszły z majątku dłużnika albo do niego nie weszły.
 
Jak może bronić się osoba trzecia?
 
Osoba trzecia może zwolnić się od zadośćuczynienia roszczeniu wierzyciela żądającego uznania czynności za bezskuteczną w dwóch sytuacjach. Po pierwsze, gdy dobrowolnie zaspokoi roszczenie wierzyciela . Po drugie, gdy wskaże mu wystarczające do jego zaspokojenia mienie dłużnika, czyli, przykładowo, wskaże, że dłużnik posiada nieruchomości.

Przygotowanie pozwu w przypadku tzw. skargi pauliańskiej wymaga specjalistycznej wiedzy prawniczej, co pozwoli na prawidłowe określenie stanu faktycznego a przede wszystkim, zasadności występowania z roszczeniem przeciwko dłużnikowi.
 
Konsultant Legal Solutions, prawnik Marta Sadza
m.sadza@legal-solutions.pl

logo-footer